Monda ASEMBLEO Socia (MAS)  [<<<]
ĜAKS : STATO DE LA INTERTRAKTADOJ
de Raoul Marc JENNAR  
22a marto 2006

Raoul Marc Jennar donas ĉi tie resumon de la aktuala stato de la intertraktado pri la Ĝenerala Akordo pri Komerco de la Servoj. -vl

NOTO AL LA GUE/NGL (Frakcio de la Eŭropa Parlamento) 08.03.2006

ĜAKS (Ĝenerala Akordo pri la Komerco de la Servoj) :

STATO DE LA INTERTRAKTADOJ

1. MEMORIGO

1.1 La Ĝenerala Akordo pri la Komerco de la Servoj, artikolo 19, §1.

« 1. Konforme al la celoj de tiu ĉi akordo, la Membroj faros seriojn da sinsekvaj intertraktadoj, kiuj komencos plej malfrue kvin jarojn post la dato de ekvalido de al Akordo pri la MOK [1995] kaj okazos poste periode, cele al iom post ioma altigo de la nivelo de liberaligo. Tiuj intertraktadoj celos redukti aŭ elimini la malfavorajn efikojn de certaj disponoj sur la komerco de la servoj, tiel ke ili certigos efektivan aliron al la merkatoj. Tiu proceso celos subteni la interesojn de ĉiuj partoprenantoj surbaze de reciprokaj avantaĝoj kaj certigi ĝeneralan ekvilibron de la rajtoj kaj devoj. »

1.2 La gvidlinioj kaj procedoj por la intertraktadoj pri la komerco de la servoj (adoptitaj dum la eksterordinara sesio de la Konsilio pri Komerco de la Servoj, la 28-an de marto 2001)

a) celoj :

- la intertraktadoj celos atingi iom-post-ioman altigon de la niveloj de liberaligo de la komerco de la servoj per reduktado aŭ eliminado de la la malfavoraj efikoj de certaj disponoj (oni komprenu per « disponoj » la leĝajn aŭ reglamentajn disponojn kiuj povas esti deciditaj sur nacia, regiona aŭ loka nivelo) ;

- taŭga fleksebleco estos donita al diversaj evolulandoj.

b) atingopovo :

- neniu sektoro de servoj nek maniero de liverado estos apriore ekskludita ;

- taŭga fleksebleco estos donita por la evolulandoj dum intertraktadoj koncernantaj la permesatajn malobeojn al la principo de la plej favorata nacio.

c) procedoj :

- la liberaligo estos realigata per duflankaj, plurflankaj (inter interesataj registaroj) aŭ multflankaj (kun ĉiuj membroŝtatoj de la MOK) intertraktadoj ;

- la precipa metodo de intertraktado estos tiu fondita sur postuloj kaj proponoj ;

- taŭga fleksebleco estos donita al diversaj evolulandoj por ke ili povu malfermi malpli da sektoroj, liberaligi malpli da transakcio-specoj, iom post iom larĝigi siajn merkatojn laŭ la situacio de sia evoluo.

1.3 La Deklaro de Doho (2001)

Konfirmate la suprajn gvidliniojn, la Konferenco decidis ke la partoprenantoj prezentu komencajn postulojn de specifaj engaĝiĝo por la 30-a de junio 2002 kaj komencajn proponojn por la 31-a de marto 2003 (§ 15).

La Konferenco ankaŭ decidis intertrakti la reduktadon aŭ, laŭ ĝia taŭgeco, la eliminadon de la tarifaj kaj netarifaj obstakloj pri la mediaj havaĵoj kaj servoj [§ 31(iii)].

Sed, ĉe la limdatoj, la nombro da postuloj kiel ankaŭ la nombro da proponoj montris mankon de entuziasmo flanke de la neindustriaj landoj. Tio klarigas la decidojn de la 1-a de aŭgusto 2004.

1.4 La Deklaroj de aŭgusto 2004

a) La Membroj kiuj ankoraŭ ne prezentis siajn komencajn proponojn devas fari tion kiom eble plej rapide. Reviziitaj proponoj devus esti prezentitaj por majo 2005.

b) La Membroj klopodos por certigi la « bonan kvaliton » de la proponoj.

c) La Membroj klopodos por atingi iom-post-ioman altigon de la niveloj de liberaligo « sen ke iu servo-sektoro aŭ livermaniero estu apriore ekskludita ».

ĉ (originale : d) La Membroj devas intensigi siajn klopodojn por fini la intertraktadojn pri la internaj reglamentoj en la kampoj de la kriterioj por profesia kvalifiko, de la licencoj, de la konservado-disponoj kaj de la subvencioj. La celo estas fari tiel ke la naciaj, regionaj kaj lokaj leĝaroj kaj reglamentaroj ne estu « pli rigoraj ol necese » kaj ne kreu malekvilibrojn por la konkurenco. Intertraktadoj okazas cele al ellaborado de la listoj de leĝoj kaj reglamentoj kiuj prezentas « obstaklojn ne necesajn por la komerco de la servoj ».

Eĉ post la Decido, la nivelo de la postuloj kaj proponoj restis « tre malalta », laŭ raporto de la Eŭropa Komisiono al la Ministro-Konsilantaro. La 15-an de septembro 2005, el la 149 membroŝtatoj, nur 69 estis farintaj komencajn ofertojn, inter kiuj 30 estis prezentintaj reviziitajn proponojn, do altigitajn.

Por la EU kaj Usono, subtenataj de Aŭstralio, Kanado, Japanio, Nov-Zelando, necesis respondi al la demando : kiel trudi al la ŝtatoj fari promesojn ? La respondi troveblas en la Ministra Deklaro de Honkongo surbaze de komenca propono de la EU.

1.5 La Deklaro de Honkongo (decembro 2005)

1.5.1 Paragrafoj 25, 26, 27 :

- estas urĝe petataj ĉiuj registaroj aktive partopreni en tiuj intertraktadoj cele al akiro de iom-post-ioma altigo de la nivelo de liberaligo de la komerco de la servoj :

- ne estas atendite de la MAL (Malplej Avancitaj Landoj = la plej malriĉaj) ke ili faros novajn engaĝiĝojn ;

- la intertraktadoj estos intensigataj en 2006 por kreskigi la sektoran kaj modalan atingopovon de la engaĝiĝoj kaj por plibonigi ties kvaliton.

1.5.2 Anekso C :

Celoj por la intertraktado en 2006

a) pri la liver-modo de la engaĝitaj servoj :

Modo 1 (translima liverado de servoj : la servo estas liverata el la teritorio de ŝtato en la teritorion de alia ŝtato) :

- engaĝiĝoj sur la niveloj de aliro al ekzistantaj merkatoj sur nediskriminacia bazo por la diversaj sektoroj kiuj interesas la Membrojn

- forigo de la ekzistantaj preskriboj pri komerca ĉeesto.

Modo 2 (konsumado de servoj eksterlande : konsumanto vojaĝas eksterlanden kaj uzas aktivecon de servo) :

- engaĝiĝoj sur la niveloj de aliro al ekzistantaj merkatoj sur nediskriminacia bazo por la diversaj sektoroj kiuj interesas la Membrojn

- engaĝiĝoj koncernantaj la modon 2 en la kazo kie ekzistas engaĝiĝoj koncernantajn la modon 1.

Modo 3 (komerca ĉeesto en eksterlando ; temas pri investo eksterlande en aktivecon de servo) :

- engaĝiĝoj koncernantaj la plibonigon de la niveloj de eksterlanda partopreno en la kapitalo

- forigo aŭ substanca reduktado de la ekzamenoj de ekonomiaj bezonoj

- engaĝiĝoj celantaj pli grandan fleksivon koncerne la la specojn de permesitaj juraj entoj.

Modo 4 (moviĝo de korpaj personoj : personaro el lando kiu plenumas tempe limigitan servo-aktivecon en alia lando) :

- novaj aŭ plibonigitaj engaĝiĝoj koncerne la kategoriojn de liverantoj de kontraktaj servoj, de la sendependaj profesiuloj kaj aliaj, sen ligo kun la komerca ĉeesto, por konsideri, inter aliaj aferoj, la forigon aŭ substancan reduktadon de la ekzamenoj de ekonomiaj bezonoj kaj la indikon de la preskribita restado-tempo kaj de la ebleco de eventuala renovigo

- novaj aŭ plibonigitaj engaĝiĝoj koncerne la kategoriojn de la personoj transsenditaj ene de societo kaj de la afervojaĝaj personoj por konsideri, inter aliaj aferoj : la forigon aŭ substancan reduktadon de la ekzamenoj de la ekonomiaj bezonoj kaj la indikadon de la preskribita restado-daŭro kaj de la ebleco de eventuala renovigo.

b) koncerne la permesatajn malobeojn al la devigo de la principo de la PFN (plej favorata nacio)

- forigo aŭ substanca reduktado de la permesataj malobeoj al la devigo de traktado de plej favorata nacio (PFN)

- klarigo de la restantaj permesataj malobeoj de la devigo PFN koncerne la apliko-kampon kaj la daŭron.

c) la Membroj estas petataj fini la intertraktadojn koncerne la disponojn de konservado, la publikajn merkatojn kaj la subvenciojn.

ĉ (originale : d) la Membroj ellaboros disciplinojn koncerne la internajn reglamentojn antaŭ la fino de la okazanta traktadserio.

d (originale : e) koncerne la plurflankajn intertraktadojn pri la postuloj kaj ofertoj :

- ĉiu Membro aŭ Membraro povos prezenti postulojn aŭ kolektivajn postulojn al aliaj Membroj por ĉia sektoroj aŭ specifa livermodo, indikante siajn celojn por la traktadoj koncerne tiun sektoron aŭ livermodon

- la Membroj al kiuj tiuj postuloj estas adresitaj ekzamenos tiujn postulojn

- la plurflankaj intertraktadoj devos esti organizitaj por faciligi la partoprenon de ĉiuj Membroj, konsidere al la limigita kapablo de la evolulandoj kaj de la malgrandaj delegacioj partopreni en tiuj traktadoj

- la rezultoj de tiaj intertraktadoj estos etenditaj, surbaze de PFN.

Tiel, la fleksebleco entenata en la artikolo 19 de la ĜAKS, tamen konfirmita plurfoje ekde 2001, estas reduktita al minimumo.

Limdataro :

- ĉiuj komencaj proponoj kiuj ankoraŭ ne estis prezentitaj prezentiĝos kiom eble plej baldaŭ.

- la plurflankaj postuloj al aliaj Membroj devos estis prezentitaj por la 28-a de februaro 2006

- dua serio de reviziitaj proponoj estos prezentita por la 31-a de julio 2006.

- la projekto de finaj listoj de engaĝiĝoj estos prezentita por la 31-a de oktobro 2006.

2. DEPOST HONKONGO

2.1 Kiel kutime, komence de la jaro, la Ĝenerala Konsilantaro nomumas novajn respondeculojn ĉe la kapo de la internaj organoj de la MOK. En 2006, la Ĝenerala Konsilantaro estos prezidata de la ambasadoro de Norvegio, s-ro Eirik Glenne. La ambasadoro de Meksiko, s-ro Fernando de Mateao restos ĉekape de la grupo de traktadoj pri la servoj (sendube pro sia kapablo trudi kontraŭregulajn procedurojn antaŭ la konferenco de Honkongo kiuj kondukis al la Anekso C). Tiel, li prezidos la specialajn sesiojn de la Konsilio pri Komerco de la Servoj.

2.2 Marĝene de la Monda Ekonomia Forumo de Davoso (fine de januaro 2006) okazis kion oni nomas en la MOK-ĵargono « mini-ministraĵo ». Dek-sep ministroj, el kiuj la usonano Portman, partoprenis, kiel la ĝenerala direktoro de la MOK Pascal Lamy kaj la Eŭropa Komisaro pri Komerco Peter Mandelson. Fine de tiu kunveno estis adoptita dokumento pri la kalendaro de la laboroj por la intertraktadoj deciditaj en Honkongo. Ekde tiam, sub la titolo de « Timelines 2006 » (Templimaro 2006), tiu dokumento estis disdonita kiel oficiala dokumento de la MOK (sub la referenco Job 6/13). Ĝi entenas novajn devojn kiuj ne estis interkonsentitaj en Honkongo (sed ne koncerne la intertraktadon pri la servoj). Jen maniero per kiu ĉe la MOK 19 personoj povas trudi sian vidmanieron al 149 ŝtatoj.

2.3 La Komitato de Komercaj Intertraktadoj (KKI) [france CNC], la organo de la MOK kiu kunordigas la intertraktadojn de la Doha programo kunvenis la 8-an de februaro por la unua fojo post Honkongo. La prezidanto de la KKI estas s-ro Lamy. Pri la servoj li deklaris : « La Deklaroj de Honkongo malfermis la vojon al plurflankaj intertraktadoj, kiuj okazos grandparte laŭ la postulo. Por ke la intertraktadoj progresu reale dum la venontaj semajnoj, necesas intensigi la proceson de postuloj ofertoj. »

Dum la sama kunveno de la KKI, la ambasadoro de Venezuelo, s-ro Oscar Carvallo, memorigis la rezervojn kiujn li esprimis dum la finan plen-sesion de la ministrokonferenco de Honkongo kiam la Deklaro estis adoptita ; li deklaris ke sekve lia lando ne estas ligita de la limdatoj pri la intertraktadoj pri la servoj entenataj en la Anekso C de la Ministra Deklaro. Same, li ne konsideras sin devigata aliĝi al la novaj daton entenataj en la dokumento Job 6/13, « Timelines 2006 ». Pluraj aliaj evolulandoj esprimis ankaŭ la zorgojn kiujn inspiras al ili « Timelines 2006 ».

2.4. Fine de semajno de kunvenoj pri la servoj inter pluraj landaroj, en Ĝenevo, speciala sesio de la Konsilantaro pri la Komerco de la Servoj okazis la 6-an de februaro. Multaj Sudaj landoj (MAL, evolulandoj, sojlolandoj) precizigis ke ili konsideras la plurflankan metodon kiel libervolan proceson, ne devigan. S-ro Manuel Teehankee, ambasadoro de Filipinoj, substrekis ke « la kompleta fleksivo kiun ĝuas la Membroj pro la ĜAKS [art. 19] neniel malfortigeblas de la Anekso C de la Deklaro de Honkongo ».

2.5. Landaroj konstituiĝis por kunordigi kolektivajn plurflankajn postulojn. Oni nomas ilin « Partioj koncernataj de » aŭ « Amikoj de » aparta sektoro. Por ĉiu landaro estas kunordiga membroŝtato. Do troviĝas :

- la amikoj de la sektoro de la servoj de arĥitekturo kaj de inĝenierio : kunordiganto : Kanado

- la amikoj de la sektoro de la servoj de konstruado : Japanio

- la amikoj de la sektoro de la servoj de telekomunikadoj : Singapuro

- la amikoj de la sektoro de la servoj de energio : EU

- la amikoj de la sektoro de la juraj servoj : Aŭstralio

- la amikoj de la sektoro de la servoj de martransportoj : Japanio

- la amikoj de la sektoro de la servoj de poŝto : Usono

- la amikoj de la sektoro de la servoj de instruado (estigata) : Nov-Zelando,

ktp.

2.6 La 28-an de februaro 2006, kolektivaj plurflankaj postuloj de liberigado de sektoroj de servoj estis deponitaj. Almenaŭ 14 sektoroj estas celataj :

- la aertransportoj

- la martransportoj

- la aŭdvidaj kaj kulturaj servoj

- la informadikaj servoj

- la konstruservoj

- la servoj de instruado

- la servoj de energio

- la mediaj servoj

- la financaj servoj

- la juraj servoj

- la poŝtaj servoj

- la telekomunikaj servoj

- la servoj de distribuado

- la servoj de arĥitekturo kaj inĝenierio.

La EU ne formulis postulojn pri la aŭdvidaj kaj kulturaj servoj, pri la instruado kaj distribuado. Usono prezentis postulojn en ĉiu sektoro. La EU formulis postulojn en la 11 aliaj servoj. La postuloj de la EU kaj de Usono volas la forigon

1. de la limigoj al eksterlandaj investoj

2. de la restriktoj al la statuso de establiĝo (ekz-e la malpermeson starigi filiojn)

3. de la malpermesoj pri translima liverado de servoj (modalo 1) (ekz-e per Interreto)

4. de la postuloj de ŝtataneco

5. de la diskriminaciaj reglamentaj praktikoj

6. de la limigoj al konkurenco.

Pliaj kolektivaj plurflankaj postuloj estas deponotaj en la venontaj semajnoj.

Ĝis hodiaŭ, la postulantaj landoj estas : Aŭstralio, Barato, Ĉilio, Ĉinio, la Eŭropa Unio, Kanado, Koreio, Ekvadoro, Egiptio, Honkongo, Islando, Japanio, Malajzio, Meksiko, Norvegio, Nov-Zelando, Pakistano, Peruo, Saŭd-Arabio, Singapuro, Tajvano, Turkio, Usono.

Plurflankaj kunvenoj por intertrakti tiujn postulojn okazos dum la venonta serio de kunvenoj dediĉitaj al la servoj planita inter la 27-a de marto kaj la 7-a de aprilo 2006.

Mi intencas analizi la enhavon de la postuloj ekde kiam mi havos ĉiujn dokumentojn.

Raoul Marc JENNAR Esploristo URFIG/Fondation Copernic Konsultdonisto ĉe la GUE/NGL en la Eŭropa Parlamento Tel (PE) : 00 32 2 28 31 775 Tel : 00 33 468 05 84 25 Tel. port. : 00 33 632 16 65 52 Tradukita el la franca : AGCS ETAT DES LIEUX.doc


Elfrancigis V.L. por Monda Asembleo Socia (MAS)