Monda ASEMBLEO Socia (MAS)  [<<<]
KomACE 29
de Afrika Centro Esperantista  
1a decembro 2007

KOMUNIKOJ DE AFRIKA CENTRO ESPERANTISTA

Redaktas : Cophie PARPHES Adreso de la redakcio : afrikacentro@hotmail.com

La informojn en KomACE ĉiuj rajtas ĉiel ajn uzi nur kun indiko de la fonto

E N H A V O

  1. SEPDEK KANDELOJ

2. TR’AFRIK’

3. ANONCO

    Multaj personoj dikredaj ofte akuzas Dion, ke tiu ĉi ne helpas ilin. Ĉu ili pravas aŭ malpravas ? Tiun ĉi demandon ĉiu povas respondi siamaniere. Viro dum multaj jaroj sukcesis kolekti/ŝpari monon por havigi al si motorciklon. Kiam la mono sufiĉis por aĉeti la motorcklon, okazis brulego en la domo, kaj jen ankaŭ la mono estis for. Estis al li malfacile elteni la situacion. Ĉar li estas dikredanto, li unue dankis Dion, ke li povis akiri la sufiĉan monon, sed pri la malapero de la mono li koleris al Dio. Ĉu Dio intervenis en tiuj ĉi aferoj ? Se jes, ĉu Dio vere helpis ? Vidu rakonton de Nederlandano !   "En malluma nokto la akvo de la maro inundis parton de Nederlando. La ventego hurlis, la ondoj ŝaŭmis. La akvonivelo altiĝis pli kaj pli. La homoj dronis. Inter tiuj kiuj povis atingi la tegmenton de sia domo estis pia viro. Li preĝadis al Dio ke iu savu lin. Sed - nenio okazis. Male, li timis eĉ pli pro granda arbo kiu flosis proksime de li, kaj poste malaperis en la nokto. Nenio plu venis al li. La akvo englutis ankaŭ la tegmenton kun la viro, kaj li dronis. Kiam li vekiĝis, li estis en la ĉielo antaŭ la trono de Dio. Kolere li parolis al Dio : "Mi alvokegis vin per miaj preĝoj sed vi ne savis min. Vi forlasis min !" Dio respondis : "Ĉu mi forlasis vin ? Mi sendis al vi grandan arbon kiu povus servi al vi kiel flosilo. Sed vi faris nenion kaj malatentis mian helpan manon.""   Karaj gelegantoj,

Kiuj kredas Dion, tiuj sciu, ke ili nun ne vidas Dion. Ili do sciu kiel Li parolas. La klarigo de le nederlandano montras, ke ĉiam Dio parolas al ĉiu, sed oni ne rapide komprenas tion. Ni do devas funde analizi ĉiun situacion, kaj certe ni rekonos la manon de Dio en ĉio. La translokado de Afrika Oficejo de Togolando al Benino estas tute prava, ke esperantistoj rekonu tiujn, kiuj vere laboras por Afrika Agado. Nur tion Dio ŝatus montri, ke togolandanoj, kiuj laboris por Afrika Oficejo en 2006 en Togolando plurestu en Togolando, daŭrigante la laboron en ACE.   ACE vere faras nun la pli grandan parton de la laboroj de Afrika agado. Ĝiaj laboroj, de tago al tago, kreskas profite al la tuta Esperantistaro, kaj aparte al la afrika. Raportoj en tiu ĉi numero pruvas tion.

CoPo

1. SEPDEK KANDELOJ

    1.1 Anonco

La 8-an de novembro 2007, Hans BAKKER, la patro de Esperanto en Afriko, iĝis 70-jara. Afrikaj Esperantistoj siamaniere memoris la tagon. Gravan rolon ludis la Senatano Nelly HOLEVITCH kaj s-ro GBEGLO Koffi, en la internaciigo de la evento.

a- Portreto de Hans BAKKER Tel-Aviv

Laŭ la ideo kaj propono de senatano Nelly Holevitĉ kaj la subteno de Gbeglo Koffi kaj de ACE (Afrika Centro Esperantista), la portreto de s-ro Bakker estas akceptita kiel fama persono en la Muzeo de la Juda Diasporo en Tel Aviv pro la laboro kiun li faris por Afriko kaj pro lia 70-jariĝo.

b- Sub La Verda Bluzo

Afrika Centro Esperantista, kiu nun faras la laborojn de Hans por la afrika movado, eldonis libron, kiu klarigas pri eventoj en la afrika movado en tiuj ĉi lastaj jaroj.

La libro estas tre bone bindita kun aparte brilaj paperoj. Indas legi ĝin por scii la veron pri multo en la afrika movado. Ĝi kostas nur 16 eŭrojn plus sendokostoj (9 eŭroj ekster Eŭropo, 3 eŭroj en Eŭropo per ordinara poŝto kaj 7 eŭroj registrite). Bonvolu mendi ĉe Afrika Centro Esperantista . Kiel pagi, oni uzu la konton de ACE :

KONTO DE AFRIKA CENTRO ESPERANTISTA

Ĝi troviĝas ĉe la banko (Postbank) en Nederlando.

Por internaciaj pagoj oni uzas t.n. IBAN-numeron : NL02PSTB0004401853

Por pagoj en Nederlando sufiĉas la numero 4401853.

NL = Nederlando

02 = nulo du

PSTB = mallongigo de Postbank

000 = nulo nulo nulo

4401853 = la kerna numero   La nomo de la konto-posedanto estas : Stiĉting Fonds ACE.

La loko estas : Amsterdam.

La adreson oni ne bezonas mencii.

Paganto devas mencii t.n. BIC-kodon de la banko : PSTBNL21 KomACE 29 30/11/07

KOMUNIKOJ DE AFRIKA CENTRO ESPERANTISTA KomACE

Pagoj en Eŭropo, kiuj uzas IBANkodon kaj BIC-kodon estas senpagaj. Ne necesas mencii adreson de la banko.

Kiu preferas uzi sian UEA-konton, tiu povas instrukcii al UEA per la retadresoj : uea@uea.co.org kaj financoj@co.uea.org (kun kopioj al Gbeglo Koffi ) ke UEA elpagu el lia/ŝia konto la sumon al : Postbank-konto 4401853 je la nomo de Stiĉting Fonds ACE, Amsterdam kun priskribo "Pago de ...... eŭroj por aĉeto de ....... ekzemplero(j) de SUB LA VERDA BLUZO , fare de .....................(metu viajn nomojn kaj adreson, per kiuj la libro(j) atingu vin)".

Tiaj elpagoj per postbank estas sen bankokostoj.

Eventualajn demandojn respondos Hans BAKKER aŭ GBEGLO Koffi

2- Celebrado de la 70-jariĝo de Hans BAKKER en Togolando

70 jaroj en la vivo de homo estas io signifega, des pli se la persono faras ion grandiozan por la homaro. Unu el la plej gravaj homoj de la 21a jarcento estas Hans BAKKER pro sia E-laboro por Afriko, kaj precipe pro siaj humanaj karakteroj, kiuj nun ebligas al centoj da geknaboj lerni legi kaj skribi en Instituto Zamenhof (IZo).

Geinstruistoj kaj gelernantoj de IZo aprobis la proponon de TIETo por omaĝi s-ron Hans BAKKER pro ties 70-jariĝo la 8-an de novembro 2007.   Ĉio komenciĝis je la 16-a horo, kiam gelernantoj eliris el la klasĉambroj por atingi la korton. Muzikiloj estas instalitaj, ankaŭ tabloj por la 70 kandeloj. Granda foto de Hans BAKKER estis videbla. La koloroj verda kaj blanka ornamis la domon, kaj en ĝojkriego komenciĝis la evento.

Post la prezentado de la tuta programo, lernanto prezentis biografion de Hans BAKKER en Esperanto. Lernantino sekvis por prezenti la francan version de la biografio. La koruso de IZo nun ekipata per muzikiloj havigitaj per la helpo de Henne Hennis aŭdigis melodiojn kun vortoj gratulaj al Hans pro la 70-a datreveno de lia naskiĝo. Sekvis poemoj kaj kantetoj prezentitaj de gelernantoj kaj ĉiam el vortoj omaĝe al Hans. Muzikoj kaj dancoj ne mankis, kvankam la tuta evento estas antaŭvidita en 90 minutoj.

La estingado de la kandeloj estis aparta spektaklo. Unua kandelo estingita signifas la pason de la unua vivjaro de Hans. Jen, unu post la alia, pasis la jaroj de Hans ĝis la 70-a, kiu boligis IZon. La estingo de la 70-a kandelo malfermis alian pordon, kiu aperigis pliajn kandelojn estingotajn. Ne eblis kalkuli, tamen oni povus diri, ke pli ol dudek. Tiom da jaroj da vivado IZo-anoj deziras al Hans BAKKER. la gelernantoj promesas sekvi la ekzemplon de Hans por helpi aliajn homojn, diligente lernante kaj laborante. Tiel ili deziris rapide iri hejmen por lerni lecionojn por la posta tago lerneja. Sed ili tamen iomete paciencis.

"Hans, ĝojplenan naskiĝdatrevenon" sonadis laŭte el ĉiuj buŝoj samtempe. Diversaj melodioj enmiksiĝis, kaj en tiu ĉi etoso la ĉeestantoj ricevis biskvitojn kaj bombonojn.

Pasis la tagoj, sed restis la memoro, kaj precipe la personeco de Hans BAKKER, kiun ĉiuj malkovris tra la prelegoj, la poemoj kaj la kantoj de la gelernantoj de IZo. Certe pliaj jardekoj aldoniĝos.

Buntaj bildoj kaj eĉ Videodiskoj estas je dispono por interesiĝantoj. Nur oni petu tion de ACE ĉe esp.togo@cafe.tg

3- Partopreno de Afrikanoj en la 70-jariĝo de Hans BAKKER

En oktobro 2007 Afrika Centro Esperantista memorigis afrikajn Esperantistojn pri la 70-a jariĝo de Hans BAKKER, ilia patro en la verda mondo. Multaj mesaĝoj, eĉ poŝtkartoj atingis Hans. Afrikanoj povis siamaniere esprimi sian dankemon al Hans BAKKER pro ĉio, kion li faris por ili. Tiuj ĉi profitis la okazon por montri al Hans, ke ili ĉiam memoras lin, kaj pretas daŭrigi la Esperantan laboron, kiun li iniciatis en Afriko.

2. TR’AFRIK’

La agado de Afrika Centro Esperantista koncernas ne nur kelkajn landpartojn en Afriko, sed ĉiujn landojn. Tial ĉi ĝi ĉiam strebas instrui la lingvon al ĉiu afrikano, kiu tion petas de ĝi. Plie, regulaj informoj pri Esperanto iras al neesperantistoj, ke ili pli bone havu ideon pri la lingvo, kaj eventuale lerni ĝin.

Raportoj pri agado regule atingas ACE-n.

2.1 ANGOLO

Asocio de Esperantistoj naskiĝis en Angolo. La ĉefa motoro estas s-ro Ferdinand KINKANI. AngEA (Angola E-Asocio) eklaboris jam kun konkretaj rezultoj.

Okazis kunvenoj en la oficejo de Miguel Faria de Bastos. Tiam oni povis aŭdi raporton pri la UKo Jokohama, kiun partoprenis Miguel. Ankaŭ pri E-instruado en la lando oni priparolis. La 9-an de novembro 2007 s-ro Ferdinand KINKANI vizitis la sidejon de UNESKO por kunlaboraj rilatoj inter AngEA kaj la Angola UNESKO-Komisiono.

Okazis kunveno de la estraro, kiu starigis planon por la lastaj laboroj en la jaro 2007, kaj jam pensis pri la agado en 2008 :
- la 10-an de decembro okazos vizito al la sidejoj de UNESKO, EU, Eduka Ministerio kaj advokatejo de D-ro Miguel Faria de Bastos.
- La 14-an de decembro, estos vizito al la konstruata Esperanto-Domo sur la strato Esperanto.
- La 15-an de decembro okazos Zamenhofa Tago
- De la 7-a de januaro ĝis la 22-an de marto 2008, okazos klarigkampanjo pri la neceso de la neŭtrala lingvo kun apogo de UNESKO ĉe la televido, radio, ĵurnaloj, en stratoj, en vilaĝoj, k.t.p.

AngEA pretigas sin por partopreni la ILEI-Konferencon en Benino, la UKon en Roterdamo, kaj jam elektis la jaron de la E-kongreso en Angolo : en 2010 en Esperanta kongreso de Afrikanoj en Luanda (ĉefurbo de Angolo).

El raportoj de Kinkani Ferdinand Prezidanto de AngEA  

2.2 BENINO

Aperas du raportoj

a) Hounsounou François parolas pri si

Raporto pri miaj faritaj taskoj.

Pluraj monatoj jam pasis. Kaj venis la ĝusta tempo por resumi pri kio estas farita. Pri tejo-sekcio en Burundio, mi helpis en la statuto kaj reglamento kaj resendis la korektitajn statuton kaj raglamenton al Tejo pri la naskiĝo de la sekcio en Burundio kaj petis la malgasan sekcion demokrate renovigi la estraron de la sekcio. Rilate la mondcivitanecon, pere de ONG Afrika Centro Mondcivitana (AC M), mi organizis du seminariojn kadre de Esperanto kaj prizorgis la rondvojaĝon de la Direktoro AWC-Esperanto sekcio, Gerhard Hirsĉmann en Afriko kaj la organizadon de lia seminario en Benino por beninaj esperantistoj en la Fontaine de vie. Mi tie gvidas esperanto-kurson kaj pritraktis kun la lerneja Direktoro la aldonon de aliaj klasoj dum la venonta lerneja jaro (la 4an de oktobro 2007). Mia rilato kun Niĝerio ebligis al ni enkonduki la mondcivitanecon kaj tie estas Direktoro, Monday Anagovi, kiu transprenis la reorganizadon de nia komuna Esperanto-movado en la lando. Kompare al Niĝerio, R D Kongo kaj Burundio estas respektive sur la listo Florent Ntoto, la kunordiganto kaj Jeremie S.

Mi kunlaboris kun Afrika Oficejo kaj Renato Corsetti pri la sendo de 10 filmoj gerda malaperis al landoj,kiuj praktikas la programon de gerda malaperis.Tiaj filmoj rezultiĝis el la kunlaborado inter Joe & Karen Bazilo kaj mi. Krom gerda malaperis, mi jam petis ilin disponigi al afrika agado aliajn filmojn nome « la patro » Rilate la internacian esperanto-revuon de Ilei, Juna Amiko en Afriko, mi atentigis la ricevintojn diskonigi raporton pri la utiligado de ricevitaj revuoj en la kluboj. En Benino la unua virina grupo naskiĝis dum la vizito de Gerhard Hirsĉmann. Mi prizorgas la virinan grupon per la instruado de esperanto kaj la mondcivitana movado.Mi sukcesis enkonduki la lingvon Esperanto en la rotarian klubon Lokossa. Mi disdonis al la klubo broŝurojn (Esperanto, la langue equitable), manifestojn por la internacia lingvo Esperanto kaj Esperanto ĝisdate. Rilate la beninan vikion, mi kontribuis al la korekto de la tiea informo pri la benina movado.

Verkis Francois H. <mailto:hounfranc@yahoo.fr>hounfranc@yahoo.fr

b) Kunveno de ABeE

La 27-an de oktobro 2007 s-ro GBADAMASSI Latifou dissendis anoncon :

Karaj,

Sabaton la 3-an de novembro 2007 la estraro de la landa asocio kunvenos kun ĉiuj klubaj estraranoj kaj BOJE-estraranoj. La aranĝo okazos ĉe la Afrika Oficejo je la 10-a matene. La tagordo jenas :

I-Disdono de subvencietoj

II-Ceterajoj

Samideane,

Latifou,

Prezidanto de ABeE

Tuj intervenis Renato CORSETTI por proponi ŝanĝon eĉ aldonon en la tagordo :

I - Agado por Esperanto en Benino ĉefe pri la kursoj unuagradaj kaj duagradaj

II - Laboroj antaŭvidataj pro la ILEI-Konferenco en nia lando

III - Disdono de subvencietoj

IV - Ceteraĵoj.

En la kvara numero de Esperanto en Afriko aperis raporto pri la kunveno. La tagordo estas :

1- disdono de subvencio al aktivaj kluboj (100 eŭroj) sendita de UEA ;

2- laboroj antaŭvidataj pro la ILEI-konferenco en 2008 en Benino ;

3- la evoluo pri la kurso Gerda en Benino ;

4- ceteraĵoj.

Resume :

- La subvencio estas disdonitaj al la dek plej aktivaj kluboj. Aliajn ok klubojn la estraro konsideras ne aktivaj kaj tial ili ne ricevis subvencion. Inter tiuj kluboj troviĝas Verda Flamo (Aplahoue) de Benoit Zinkpe, eksoficisto de Afrika Oficejo en Benino.

- Laborplano estas proponita : organizi interrenkontiĝon (kongreseton) por diskonigi tiun gravan konferencon de 2008, varbi aliajn gelernantojn al la movado, enkonduki Esperanton en lernejojn kaj ĉe radio-stacioj, okazigi ago-tagon por disdoni flugfoliojn amase eĉ en poŝtkestoj ĉe la poŝtoficejoj.

- Estas decidite havigi membrokartojn al ABeE-anoj kontraŭ 1 500 F (ĉirkaŭ 2,5 eŭroj)

- Ekzistas kelkaj lernejoj, en kiuj Esperanto estas enkondukita. Ili estas : baza lernejo Jules Verstraeten en Kodji, La Fontaine de Vie, La Relève en Adohoun, kaj la klubo Sukceso de Kpadehoue Ouedeme. Ili ne ricevis subvencion. (El raporto de Agbenou Kodjovi Francis kaj Pierre Houenavo en Esperanto en Afriko, numero 4)

2.3 BURUNDIO

Tri agadkampoj montriĝas : Instruado de Esperanto fare de Birindwa Muŝosi, sporta agado de ANEB kaj enkonduko de Esperanto en teknikan lernejon.

i- Instrulaboroj

Birindwa prizorgas plurajn klubojn.

1. Instruado :

La instruado okazis en multaj lokoj :

a) Ĉe Complexe Scolaire Saint-Ĉristophe :

Kvin instruistoj kaj sep Gelernantoj partoprenis kurson, kiu ekis de 14 ĝis 17h 15. Ili lernis pri historio de la lingvo Esperanto (iomete), ĝia utileco kaj gramatikaĵo. Dumferie, ili lernis ĝis 11 lecionoj la kurson de Hubert Ferez (de julio ĝis aŭgusto)

b) Verda stelo Klubo : kursoj plu okazas en tiu ĉi klubo, junuloj sekvis kurson kiel kutime dufoje semajne. Dudek unu inter ili rigardis la filmon de Mazzi en Gondolando en la vidbendo. Ili tre ĝojis.

c) Hirundo Klubo : Tiu klubo troviĝas en Liceo de Bubanza, en la provinco de Bubanza, je 39 km de Buĵumburo. Mi vizitis ĝin nur dufoje. Gelernantoj regule partoprenis kurson sub gvido de sinjoro Fabien Butoyi ĝis junio. En julio li haltigis kurson pro ekzameno. Li mem diplomiĝis kaj devas daŭrigi sian studadon ĉe la universitato. Li do forlasos tiun laboron sed ĝin transprenos sinjoro Bertin Tumsifumungu, instruisto en la sama lernejo kiu lernis de mi Esperanton antaŭe en Buĵumburo. Li kunlaboris kun Fabien kaj nun ĉio estos sur liaj ŝultroj.

d) Perkoresponda kurso : aliaj personoj lernas de mi Esperanton sed perkoresponde. Tio estas, ke ili reprenas lecionojn ĉe mi, lernas kaj faras hejmtaskojn kaj sendas ilin al mi por la korekto, ktp. Nun naŭ personoj tiel lernas Esperanton.

2. Financo :

Neniu el tiuj kluboj havas sian propran kason pro tio ke multaj inter ili estas lernantoj kaj studentoj sen stipendio, kaj aliaj estas instruistoj en privataj aŭ publikaj lernejoj kaj la salajro estas ĉiam malalta.Ili ne povas fari multon por kluboj kvankam ili dezirus kontribui. Tamen spite al niaj malfacilaĵoj ni sukcesas helpi al esperantistoj kiuj fuĝis kongolandon pro milito kaj kiuj rifuĝis en Ruando antaŭnelonge.Dudek kvin dolaroj (25$) estis la kolektita sumo. Ni elpagis 2$ por la sendo per iu transportoagentejo. Kelkajn T-ĉemizojn kaj pantalonojn ni ankaŭ sendas al niaj amikoj en Ruando. Ili terure suferas.

3. Malfacilaĵoj :

Niaj klubanoj deziras legolibrojn, kasedojn. Ni ne plu ricevas librojn kiel antaŭe.Ili ankaŭ serĉas korespondantojn. Ni jam faras nian peton ĉe KSM, sed vane.

Finance, kiel indikite supre, ni spertas grandan problemon. La kluboj samkiel klubanoj estas tre povraj. Ni havas neniun projekton por enspezigi monon en la kason de la kluboj.Se iu povas helpi iel, ni tre ĝojus. La kluboj havas loĝproblemojn. Ni luprenas lokon por okazigi kursojn kaj multaj esperantistoj ne havas siajn proprajn domojn por gastigi la klubojn.Kiam ni havos nian propran domon tiam ĉio iros glate. Burundio iĝus esperantujo se nin subtenus tiuj, kiuj povus tion fari.

Birindwa Muŝosi

Kunordiganto de Esperanto-kluboj

ii- Sporta agado

Membroj de ANEB ludis matĉojn. Ili profitis la okazon por paroli Esperanton kaj pri ĝi informi la spektantojn. El la du matĉoj luditaj la rezulto estas nula, ĉar unue Esperanto FC de ANEB malvenkis, sed ĉe la dua parto, ĝi venkis. (el raporto de Gilbert Niyukuri kaj SABIYUMVA Jérémie)

iii- Esperanto en teknikan lernejon

Post la starigo de Klubo en Cibitoke (Orienta provinco),en Universitato, en Gitega kaj en lernejaj kaj aliaj lokoj, nia strategio pri starigado de Kluboj en lernejoj daŭras. La frukto estas pli bona ĉar post unu jaro, la klubanoj mem zorgas pri la afero kaj tio malpliigas elspezojn.

Mi hieraŭ ekinstruis en ETS-kamenge, la plej granda teknika lernejo en Burundio (kun ĉirkaŭ 2000 lernantoj).

Ĉirkaŭ 45 studentoj ĉeestis la kurson kaj ili promesis al mi ke en la venonta jaro, ili instruos al aliaj.

Nun, Ni bezonas librojn por komencantoj kaj por progresantoj ĉar nia stoko ekmalpleniĝas. Ĉu iu povas helpi nin.

SABIYUMVA Jérémie

BP:170 RUMONGE

BURUNDIO

Telefono (+257)77733052

2.4DEMOKRATIA KONGOLANDO

Du gravaj aferoj estas menciindaj tie ĉi :

i-La progreso de Esperanto sur religia tereno

Prosper Ngulu estas pastro en Muanda en la diocezo de Boma. Li eklernis Esperanton kaj fulmrapide progresas dank’al helpoj de Emile kaj Jean Bosco MALANDA. La esperantistiĝo de la pastro certe efike kontribuos al la fortikiĝo de la IKUE -sekcio en Demokratia Respubliko. La 21-an de novembro 2007 aperis jena informo :

Karaj katolikaj esperantistoj,

De kelkaj monatoj ni ekvojis al la starigo de Kongolanda Unuiĝo Katolika Esperantista. KUKE jam havas sian statuton. Ni alvokas vin fariĝi KUKE-anoj.

Ni jam survojis al la starigo de KUKE, ni invitas vin voji kun ni. Pliaj detaloj pri "Kiel fariĝi KUKE-ano", bonvolu skribi al la Landa Reprezentanto de IKUE en Kongo DR (<mailto:jbmalandal@yahoo.fr>jbmalandal@yahoo.fr)

Kune por starigi efikan kaj grandan E-katolikan movadon en Kongo.

Jean Bosco MALANDA LUTETE

Landa Reprezentanto de IKUE Kongo DR

ii- Agado ĝenerala

GRAVA ESTRARKUNVENO DE DKEA EN MBANZA NGUNGU

Dimanĉon la 30an de septembro 2007 okazis tre grava estrarkunveno de DKEA en la Urbo Mbanza-Ngungu. Tiu estis grava unuflanke, pro la partopreno de preskaŭ ĉiuj estraranoj kiuj venis el diversaj urboj de nia lando ; aliflanke pro la diversaj decidoj kaj rekomendoj.

Partoprenis al la kunveno :

El Kinŝaso,KIANGANI LOTI, Prezidanto de DKEA El Lukala, NGOMA KIKONDOLO, Vicprezidanto, kaj DANA MONSHET, Ĝenerala Sekretario El Matadio, SAVA BABIO EDDY,Konsilanto,akompanata de Sro EVARISTE MUNUKU MULUMBA ;

El Lufutoto, LUFIAULUSU INNOCENT,kasisto

La teamo de Mbanza Ngungu konsistis el Aim Florent NTOTO ZOLA, kunordiganto de la AK kaj Observanto de UEA, ROGER LUZAYAMO, Prezidanto de Verda Flago E-Klubo kaj ROGER MAMBUENE, kasisto de Verda Flago.

Ĉiuj spontane respondis al la invito kaj akurate atingis la kunvenejon(Centre de Promotion sociale de Mbanza Ngungu) jam je la 9h00 precize. Post la bonveniga vorto sinjoro NTOTO ZOLA, estis la vico de la prezidanto KIANGANI kiu gvidis la kunvenon ĝis la fino.

La tagordo konsistis interalie el :

- Plia instigo al la kurso Gerda en diversaj kluboj

- Instigo de la kluboj al la kotizoj el kiuj 2500Fc devas esti senditaj al DKEA monate por la funkciado ;

- Apogo al samideanoj de Rutŝuru kie okazas milito

- Regula rondvizitado de la kluboj far la estraranoj de DKEA,

- Starigo de la loka organizantaro de la seminario de Decembro, elekto de la seminariejo

Ĉio bone finis je la 13h30 kaj post komuna manĝo kaj foto, la partoprenintoj redirektiĝis al la buŝaltejo por reiri ĉiu sian direkton, ĉu Matadio,ĉu Kinŝaso, ĉu Lufutoto, Ĉu Lukala.

Nur bedaŭro estis ĉar pro la tempo, la estraro ne povis viziti la E-INFANOjn kiuj atingis la kursejon je 15H00.

Raportis NTOTO

ESPERANTO-SAMIDEANOJ POR MUTUALISMO (ESM)

ESM konsistas ĉefe el junuloj (lernantoj aŭ studentoj). Dum la libertempoj ili organizis pacan karavanon kaj interŝanĝan kulturan vesperon. Nun estas for la ferioj, kaj indas memori ion.

- Jaŭdon la 30an de Aŭgusto 2007 je la 16a horo okazis en "la maison de jeunes" teatraĵo.

- Vendredon la 31-an de Aŭgusto 2007 je la 16a horo okazis futbalmatĉo.

- Sabaton la 1an de Sepembro je la sama horo okazis koncerto muzika.

Nun ĉiuj membroj de ESM reiris al siaj respektivaj lernejoj, tamen la agado pluiros, sed en aliaj direktoj. Raportoj regule aperos.

Vivu E-S.M.( ESM estas eta, sed ĝiaj membroj estas ne avaraj) !

Vivu UEA !

Vivu la paco !

kaj amikeco inter homoj tra E-o !

Emmanuel MUCHUTI RAFIKI   2.5 GVINEO

Kvankam senkuriĝigita pro la nuna stato de la movado en tiu ĉi lando, la pioniro de Esperanto en Gvineo, s-ro Mensa GBOGATSE, daŭrigas sian agadon. Li rimarkas, ke Esperantistoj gvineaj nun estas dividitaj pro la vizito de Antoine Kouassi Kouablan.

Li ĉiel klopodas por pluinstrui Esperanton, kvankam la divido ege influas lian laboron. Labori por Esperanto tiom kaptis lin, ke li tamen pluagadas por ĝi, kaj la homoj, kiuj nun restas kun li diligente lernas la lingvon.

2.6 KOMOROJ

Komora Esperanto-Asocio baldaŭ feston duafoje Zamenhoffeston. Tiu ĉi okazos la 14-an kaj 15-an de decembro 2007 en la sidejo Ndzaouzé-Mitsamiouli de la asocio. La buĝeto antaŭvidita montras la ciferon 850 eŭroj, kiun la asocio petas de UEA, kiu neniam antaŭe subvenciis ĝin.

La agado en Komoroj pluiras kun la kunlaboro de la observanto de Tanzanio S-ro A Magari kaj ankaŭ gelernantoj de Malagasio.

Pri la programo Gerda Komora Esperanto-Asocio ĝis nun ricevis neniun dokumenton. Afrika Oficejo (Renato CORSETTI) bonvolu disponigi ĝin al la asocio, uzante jenan adreson : Mihidjahi ALI MZE B.P.8303 KM - MORONI

(El letero de Mihidjahi ALI MZE)

2.8 NIGHERIO

La nacia asocio EFEN tute glate funkcias kaj regule la estraranoj/komitatanoj estas en kontaktoj por priparoli la agadon. Krome, kluboj ne silentas.

i-VERDA MARO

En Badagry Moses OPA instruas per GERDA MALAPERIS kaj "The International Language".

Lia agado koncernas la klubon VERDA MARO, kiu havas ok membrojn. (el raporto de Moses OPA)

ii- BSEK (Brilanta Stelo Esperanto-Klubo)

La klubo estas sekcio de EFEN kaj aktive partoprenas ĝian agadon. Ĝi pluagas sine de EFEN kaj respektas la nunan gvidantaron, kiu helpegas ĝin. Renato CORSETTI povis elekti iujn en Badagry, ke ili transprenu la asocion. Tio tute ne malhelpas la agadon de la asocio kaj tiel nia klubo plufunkcias. Subvencion de UEA nia landa asocio ne ricevas jam tri jarojn, sed ĝi funkcias dank’al kontribuo financa de la gvidantoj, kaj precipe de la prezidanto Princo Henriko.

Nia klubo bezonas la lernomaterialon en la angla " Ten lesson course", kaj ankaŭ helpon por kovri kostojn de nia poŝtkesto. Nia adreso estas :

bsek,p.o.box 1413 owerri.

imo state nigeria 460001

(el raporto de Damian ECHEFU)

2.9 TOGOLANDO

i- Eko de la lerneja jaro 2007-08 en Instituto Zamenhof

"Samkvartalanoj ege ĝenas min, ke mi ĉiel klopodu, ke dua lernejo ZAMENHOF kun licea nivelo estu konstruita en la kvartalo. Ĉiuj diras, ke ni tre bone zorgas pri la unua lernejo, ke la rezultoj ĉiam estas bonaj, kaj tial ili ĉiutage turniĝas al mi", rakontis la vicprezidanto de la asocio de gepatroj de gelernantoj de Instituto Zamenhof. Ĉu vere estas tiel ?

Necesas esti en IZo la 10-an de septembro 2007 por sperti mem la grumblojn de gepatroj. Ili tute ne komprenas, kial en la lernejo IZo privata oni ne akceptas ĉiujn. Tio estas ne ebla, ĉar estas pli da petantoj ol da lokoj. Eĉ nun kun la konstruado de novaj klasĉambroj, ĉiujn IZo ne povas akcepti. Ĉiutage venas petoj diversaj, kaj inter tiuj estas havigo de tria nivelo, la licea, ke gelernantoj finu la gimnazion en IZo. Tio estas bona, sed nun nur pri la elementa kaj duagrada niveloj temas.

La 17-an de oktobro 2007 komenciĝis la nova lerneja jaro. Kvankam ne jam pretaj estas la aldonaj ĉambroj, estas tamen malfermita la sesa klaso de la elementa nivelo. Ĉe la nivelo duagrada (CEG) estas ne novaj klasoj. Pluiras la konstrulaboroj, kaj certe en la jaro 2008 ne plu estos du niveloj en sama klasĉambroj kiel estas nun : la unua kaj dua klasoj estas en unu ĉambro, kiel ankaŭ la tria kaj kvara. Kiom da gelernantoj entute, tiom montras sekvaj linioj.

- Elementa nivelo

En la unua klaso estas 26 gelernantoj, 30 en la dua, 40 en la tria, 28 en la kvara, 35 en la kvina kaj 14 en la sesa. La nombro tie ĉi estas malalta, ĉar nun estas malgranda ejo por la gelernantoj.

- Duagrada lernejo

En la unua klaso estas 59 gelernantoj, 49 en la dua, 48 en la tria kaj 31 en la kvara.

Nun entute 360 geknaboj lernas en Instituto Zamenhof.

Pri lernometodoj nenio ŝanĝiĝas. Ĉio ekiris kiel en la antaŭa jaro. Tamen decas noti, ke pli spertas la geinstruistoj, kaj tio vere plibonigos la rezultojn. IZo-gvidantoj ĉirkaŭigis gelernantojn kaj geinstruistojn per apartaj zorgoj, ke la instrulaboroj okazu en bonaj kondiĉoj.

Pluiras la disdono de fruktoj al gelernantoj, kvankam en tiu ĉi komenco, nur oranĝoj estas videblaj. Klopodoj estas farataj ke pliaj fruktoj venu. Gelernantoj sen poŝmono tamen trovos manĝaĵojn, kiujn ofertigos IZo. La gelernantoj sen malplenaj stomakoj povos facile lerni, kio ne malkontentigos la gepatrojn, ankaŭ pri kiuj zorgas IZo per afalbetigaj kursoj.   La 17-an de oktobro 2007 komenciĝis la nova lerneja jaro, kaj en la sama tago seriozaj instrulaboroj ekis en IZo. Tiel plu ili iros ĝis la fino de la jaro, ke kaj gelernantoj kaj geinstruistoj estu kontentaj prila rezultoj. Ne pretervidataj estas la diversaj subtenantoj, sen kies helpo la laboroj lamus en IZo pro manko de financaj rimedoj. Al UNE ECOLE AU TOGO en Francio kaj EEN SCHOOL IN TOGO en Nederlando kun ĉiuj aliaj subtenantoj dankas la respondeculoj de Instituto Zamenhof.

ii-Komitatkunsido de UTE

Certe envio blindigas tiujn, kiuj ne sukcesas rekoni la fortecon de la togolanda movado. Renato CORSETTI skribis :"oni ne haltigas la maŝinon, kiu ekfunkcias". Tion li diris por pravigi la translokigon de AO de Togolando al Benino. Tiam togolandaj Esperantistoj, kiuj zorgadis pri AO en Togolando, permesis al la du literoj A kaj O flugi al Benino, sed konservas la animon de sia elpensaĵo AO. Jen la spirito transiris al ACE kaj en ĝi kreskegas. Plifortiĝas la togolanda movado. Ĉiuj scias, ke "oni ne povas haltigi la maŝinon, kiun ĉiuj (eĉ Renato kaj Osmo) rekonas jam jarojn tre bone funkcianta", dum neniu scias pri la sorto de la ekfunkcianta aŭ pli precize funkcionta maŝino. La ĵus okazinta komitatkunsido de UTE montras, ke la estonteco de UTE estas tre promesplena kun pli da sukcesoj ! Vidu

Dek tri komitatanoj, la 24-an de novembro 2007, en Instituto Zamenhof, de la naŭa horo ĝis duono post la 13a kunvenis kaj traktis diversajn punktojn.

Plej gravaj estas :

- Partoprenado de UTE-ano en la konsilantaro de Afrika Komisiono

- Analizo de konduto de Osmo BULLER kaj AO pri subvencio de Afrika Fondaĵo al UTE

- Raportoj de la agado de UTE kaj ties sekcioj de aprilo ĝis la 23-a de novembro 2007

- Interna organiziĝo de UTE

- Financoj de UTE

- 15a Togolanda E-Kongreso kaj Zamenhoffesto 2007

- Kontribuo de UTE en la organizado de ILEI-Konferenco en Afriko

- Agado de la Futbalteamo de UTE

La komitatanoj ĝenerale komprenas, ke togolandaj Esperantistoj devas serioze kaj honeste labori por progresigi la landan asocion, ne ĉiam kalkulante je la subvencio ekstera. La klarigo de tio troviĝas en la maniero laŭ kiu Osmo BULLER kaj AO disponigas la subvencion de 2007 al UTE.

Ne pli frue ol la 23-an de novembro 2007 UTE ricevis nur parton de la subvencio 300 eŭroj, kiun Osmo BULLER tre malfrue en la jaro (septembro 2007) asignis al UTE el Fondaĵo Afriko. Komitatanoj demandas sin, ĉu la ĝenerala direktoro de UEA kaj AO vere subtenas la agadon en Togolando ? La respondo al tiu ĉi demando troviĝas en klarigoj de ADJE Adjevi, kiun Renato membrigis al Afrika Komisiono post lia demisio de la konsilantaro de la komisiono.

La nuna sekretario de UTE, s-ro AGBOLO Didier estas elektita de UTE por anstataŭi la demisiinton Adjevi. Mesaĝoj de Didier al la diskutlisto de la konsilantaro estas rifuzitaj. UTE petis de Adjevi, ke li rilatu kun Renato CORSETTI por solvi la problemon. Adjevi raportis, ke li plurfoje memorigis tion al Renato CORSETTI, kies lasta respondo estas negativa. La esenco de lia respondo, laŭ Adjevi, estas : "Vi vane klopodas por membrigi togolandanon al la konsilantaro de afrika komisiono, kvankam en ĝi estas neniu togolandano". Laŭ Adjevi, ĉiu landa asocio en Afriko estas reprezentita en la konsilantaro, sed nun neniu togolandano tie estas. Kial ? Tion scias nur Renato CORSETTI. La komitatanoj komprenas, ke la progresigo de la movado togolando troviĝas tute ne en aparteno al la konsilantaro de komisiono de Renato CORSETTI por ties agado en Afriko, sed en la laboro vera de togolandanoj mem. Jen tiuj ĉi enprofundiĝis en la internan organizadon de UTE.

La kunvenantoj devis respondi demandon :"Kio estas UTE ? Ĉu asocio de UEA-membroj en Togolando aŭ asocio de Togolandaj Esperantistoj ?". Ĉiuj tiam impetis al la statutoj de UTE. Tie ili konvinkiĝas, ke UTE estas Unuiĝo de togolandaj Esperantistoj. Tiel, inter membroj de UTE, estas UEA-anoj, izolitaj Esperantistoj, membroj de aliaj E-organizaĵoj (inter)naciaj. Do, UTE estas la togolanda parto de Esperantujo. Ĝi do enhavas ĉiujn tendencojn de la Esperanto-movado. Tio tuj donas taskon tre klaran al la gvidorganoj de la asocio : "amindumi al ĉiuj esperantistoj kaj E-grupoj en Togolando".

UTE estas la unusola E-organizaĵo tegmenta en Togolando. En ĝi rajtas esprimiĝi ĉiu ajn tendenco. la gvidantoj havas la devon ĉiam alproksimiĝi al nova esperantisto kaj ankaŭ al novkreita E-grupo por kunlaboro cele al la plikresko de UTE, la togolanda Esperantujo. Neniun E-grupon la gvidantoj de UTE konsideru rivalo, ĉar rivaleco, laŭ la animo, kiu Zamenhof metis en Esperanton, tute ne ekzistas en la Esperanto-movado.

Dronante en tiu ĉi kompreno, kiun oni iomete pretervidis, kaj nun tre bone komprenas kaj priĝojas, la komitatanoj tre kontentaj aliris la aliajn punktojn de la tagordo.

La saldo de la kaso de UTE je la 23a de novembro 2007 estas 503 929 F, el kiuj 248 699 F koncernas regulajn elspezojn, dum 255 230 F rilatas al la 15-a TEK. Tuj oni aliris la organizadon de tiu ĉi kongreso, kiu okazos de la 28a ĝis la 30a de decembro 2007 en la urbo Aneho kun la temo "Esperanto en ĉiutaga vivo". La estraro de UTE zorgos pri la organizado ne nur de tiu kongreso, sed ankaŭ de aliaj aranĝoj.

UTE pretas organizi parton de ILEI-Konferenco en Afriko, kaj JOTE, IJKon en 2009 en Togolando. Komisiono estas starigita por rilati kun la organizantoj de ILEI-Konferenco, kaj JOTE estas taskita zorgi pri IJK-aj aferoj. Samtempe la kunvenantoj pripensis la futbalteamon, kiu agrabligas la etoson dum E-aranĝoj en Togolando. La teamo ludos almenaŭ unu matĉon antaŭ la 15a TEK, kaj poste reorganiziĝos por pli bone progresi. Tio signas la plikreskon de UTE. Scivoluloj povus demandi, kiom aĝa estas UTE. La respondon donas T-ĉemizo.

Ĉe la punkto CETERAJHOJ de la kunsido, la klubo UVA prezentis T-ĉemizojn kun la nomo de UTE. Sur ĝi oni povas legi "20-jariĝo de UTE". La prezoj estas 2500 F- 1200 F kaj dependas la kvalito, kiun oni elektas.

Kvankam pluraj komitatanoj ne povis ĉeesti, la kunveno bone okazis, kaj ĉiuj tre malstreĉe partoprenis la diskutojn ĝis la fino. Multaj aferoj pri Afrika Agado estas pli klaraj nun ol en 2006 kaj komence de 2007, kiam estis vera konfuzo pro la ŝanĝoj de Renato CORSETTI kaj Osmo BULLER. La vero pli kaj pli montriĝas al ĉiuj, kaj togolandaj esperantistoj nun tre certaj iras la vojon por pli sukcesigi sian asocion UTE.

Agado de ASELT

Asocio Sennacieca de Esperantistoj-laboristoj en Togolando daŭrigas sian agadon. Pluiras la ĉiumonata kunveno, per kiu la membroj enprofundiĝas pri la progresigo de la asocio. Diversaj proponoj por mondonaj aferoj estas farataj cele al financa bonfarto de la asocio

Ciberkafejo Esperanto

Kiel Instituto Zamenhof, ankaŭ CIBERKAFEJO ESPERANTO vivtenigas Esperantistojn. Prilaboroj de tekstoj per komputiloj, interreto, ktp estas servoj de la ciberkafejo al enloĝantoj de Lome.

3. ANONCO

3.1 15-a Togolanda Esperanto-Kongreso

La 15a Togolanda E-Kongreso okazos en la urbo ANEHO, de la 28-a ĝis la 30-a de decembro 2007. La kongresa temo estas ESPERANTO EN CHIUTAGA VIVO

3.2 Projektoj por Afriko en 2007

Kvar projektoj estas plenumotaj en Afriko fare de la Esperanta Civito, jen rekte jen subsidue al paktintaj establoj, dum la nova jaro 2007.

La unua estas la informa bulteno "Afrikume", produktata de LF-koop, laŭ komisio de KCE, kiel suplemento al "Heroldo de Esperanto" du fojojn jare : en januaro kaj julio. La redaktoro estas c-ano Adjévi Adjé en Lomeo. En 2006 regule aperis la du numeroj. Ec se malofta kaj nur kvarpaga (formato A4) "Afrikume" estas tamen la sola rice ilustrita gazeto pri la afrika Esperantio, redaktata de afrikanoj por informi eŭropanojn.

La dua estas la partopreno de oficiala delegacio de la Esperanta Civito en la Monda Socia Forumo en Najrobo, fine de januaro : gi konsistos el sen. Dieter Rooke, Vickonsulo pri socialaj aferoj, kaj c-ino Etel Zavadlav. Ne estas ankoraŭ certe, cu tria persono partoprenos en la delegacio.

La tria estas la organizo de seminario pri la esperanto-literaturo en Dakaro, komence de julio, fare de Esperanta PEN-Centro, en kunlaboro kun lokaj esperantistoj. Krom senegalianoj, la seminarion partoprenos gec-anoj Gbeglo Koffi, Ĉamberline Nguefack kaj Prince Henry Oguinye, plus esperanto-verkistoj en Eŭropo. La seminario enfokusigos la futuron de la esperanto-literaturo en Afriko : kia strategio por transnacia "négritude" en lingvo nek etna nek kolonia ? Krome la seminario okupigos pri specifa demando, nome la disvolvo de la afrika socikultura elemento en la konotacio de nia literatura lingvo.

La kvara projekto estas la Afrika Esperantologia Semajno en Bujumburo, kiun gvidos c-ano Giorgio Silfer fine de decembro komence de januaro. La dua AfrES paŭsas la enhavon de la unua, tial ke gi celas la formadon de esperantologoj precipe el Burundio, Kongolando, Ruando, Tanzanio, kiuj ne sukcesis partopreni la unuan AfrES en Lomeo. Surloka referenculo estas c-ano Muŝosi Birindwa, kunlaboras la paktinta establo SIPU, prezidata de c-ano Fledelique Nimubona.

(fonto : la Vickonsulino pri la Tria Mondo)

3.3 Ekzamenoj laŭ Lingvotesta sistemo de la Esperanta Civito

Dum la 15a TEK (Togolanda Esperanto-Kongreso) okazos la ekzamenoj A1 kaj A2 laŭ KEFR (Komuna Eŭropa Framo de Referenco) adoptita nur de la Esperanta Civito en la Esperanto-movado. La unua tia ekzameno jam okazis en julio. Interesiĝantoj rilatu kun TIETo.

3.4 Poemaro je ĉies dispono

MIAJ UNUAJ PENSOJ estas la unua poemaro de GBEGLO Dzifa, la filo de GBEGLO Koffi.

La poemaro estas je ĉies dispono. Necesas pagi preskaŭ nur la sendokoston. Interesiĝantoj rilatu kun Afrika Centro Esperantista

3.6 Senpaga BAZARO

SIGMUND Julia pretas helpi afrikajn Esperantistojn, donacante sian periodaĵon BAZARO. Interesiĝantoj tuj skribu al ŝi.

3.7-ILEI-KONFERENCO EN PORTONOVO, BENINO

Dato de la aranĝo - de la 29-a de julio ĝis la 5-a de aŭgusto 2008 por ĝenerala programo kaj de la 5-a ĝis la 8-a de aŭgusto 2008 por postkonferenca ekskurso.

Esperantistoj de ĉiuj landoj kaj de ĉiuj kontinentoj ! - Vi estas invitataj partopreni la ILEI-konferencon por omaĝi kaj kuraĝigi la lokajn samideanojn, doni instigon al pliaj paŝoj kaj helpi disvastigi nian lingvon en la tuta mondo. La ILEI-konferenco en Afriko en la jaro 2008 estos grava evento kaj por la E-movado entute kaj por la historio de ILEI, same kiel por la Esperanto-movado en Afriko.

Konferencejo kaj tranoktejo : Sonĝai-centro, BP 597, Tel. : 229 20225092, Fakso : 229 20222050, Portonovo, Benino. Ĝi troviĝas en bone prizorgata granda park-aspekta tereno de agrikultura edukcentro proksime al la urbocentro.

Bonvolu skribi al : Aida Cizikaite .

(el Esperanto en Afriko, numero 4)